Het Nieuwe Trivium - filosoferen in organisaties

Nieuwsbrief april 2019

Doorzicht

Soms staat een mens stil
voor wat hij volstrekt niet
bevat of doorziet:
een situatie, een vrouw,
een gevoel, zichzelf of
zichzelf in relatie tot
gevoel, vrouw, situatie.
Tot rukkerig als de wisser
op een beregende voorruit
het brein in beweging komt.

Maar wie doorziet en
bevat is niet bij voorbaat
wijzer, dankbaarder,
gelukkiger als hij optrekt.
De rit gaat verder bij
helderder uitzicht en
daar is het mee gezegd.
Soms gaat een korte, warme
geborgenheid achter de
dichte voorruit verloren.

EDDY EVENHUIS (1920 – 2002)

In 15 jaar een groot bedrijf opgebouwd; tijd om stil te staan bij de dragende waarden
In dit interview onthult Liesbeth Palit iets over haar drijfveren en talloze bezigheden. Als oprichtster en bestuurder van Boba Autismegroep, heeft zij ons gevraagd om het gesprek over fundamentele waarden in haar exploderende bedrijf mede vorm te geven, zodat de eigenheid van hun aanpak ervaren, gevoed en gedragen wordt door alle (nieuwe) medewerkers. Inmiddels hebben we met het Management Team een eerste onderzoekgesprek gevoerd rond twee waarden die ‘bottom up’ aangedragen werden: ‘lef’ en ‘verbinden’.

Plek der moeite
“De plek der moeite vind je daar waar mensen geconfronteerd worden met een meervoudige werkelijkheid en behoefte hebben aan een eenduidige betekenis. … Terwijl de situatie ambivalent (letterlijk: dubbelwaardig) is, bestaat de wens deze eenduidig te interpreteren. Op de plek der moeite komen mensen tot een definiëring van de werkelijkheid.” Zo staat het omschreven in het boek ‘Lerend Organiseren’ van André Wierdsma en Joop Swieringa (2002). De subtitel luidt, zeer toepasselijk: als meer van hetzelfde niet helpt. De notie ‘plek der moeite’ duikt de laatste tijd regelmatig op in onze gesprekken met opdrachtgevers: Hoe creëer je (vrije) ruimte en tijd om het samen uit te houden op die plek? De toenemende stroom aan informatie en (gefactcheckte) feiten vragen om duiding. Hoe creëer je overzicht en inzicht? Hoe voorkom je dat je te snel doorschiet naar oplossing en eenduidigheid? Maar ook: Hoe lang dien je daar te verwijlen voordat je overgaat tot besluiten en handelen? Gesprekken over deze fundamentele en tegelijkertijd prangende vragen geven wij eenduidig vorm.

Wat kunnen praktische filosofie en “polarity thinking” betekenen om je weg te vinden in een gefragmenteerde samenleving?
Klik hier voor het weblog van Dorien Brunt

Focus op Invloed
“Een aantal jaar geleden heb ik bij jou een cursus gedaan, ‘Focus op Invloed’. Ik heb deze cursus als zeer stimulerend ervaren. Nu is het zo dat ik op dit moment iemand in mijn team heb lopen die veel baat kan hebben bij het volgen van deze cursus / training. Hij worstelt met zijn manier van communicatie en krijgt daardoor niet de zaken voor elkaar die hij wel voor elkaar wil krijgen. Kun je mij vertellen of de cursus nog gegeven wordt en zo ja, wanneer de eerstvolgende keer is en wat de kosten zijn?” Wij gaan graag aan de slag met het teamlid van deze enthousiaste oud-deelnemer. Bij navraag blijkt dat er een enthousiaste groep van collega’s samengesteld kan worden die middels een in-company door ons getraind wordt. Klik hier voor meer info over de training Focus op Invloed.

Kritiek persoonlijk aantrekken
Wij coachen groepen die het onderlinge gesprek willen verbeteren en verdiepen, maar we begeleiden ook op individuele basis professionals die doorgroeien naar een managementfunctie of strategische positie. Daarbij moeten zij nogal eens leren te accepteren dat ze een rol ‘spelen’. Dit houdt onder andere in dat de kritiek die ze ervaren, de weerstand die ze oproepen niet zozeer op hun persoon of vakmanschap is gericht, maar op het (nieuwe) beleid dat ze uitdragen. Ze moeten een meer bestuurlijke houding ontwikkelen, iets meer afstand scheppen ten opzichte van de vakinhoudelijke details en keuzes. Af en toe kan een wijsgerig citaat daarbij helpen. Zo gebruiken we regelmatig het ‘Zakboekje’ van de stoïcijn Epiktetos om gemoedsrust te creëren. Richtlijn 28 legt een koppeling tussen lichamelijk misbruikt worden en emotioneel gechanteerd worden:

 “Neem eens aan dat een ander jouw lichaam aan een willekeurige voorbijganger ter beschikking stelt. Je zou in dat geval hoogst verontwaardigd zijn. Maar je acht je niet te min om zelf je geest door de eerste de beste te laten beïnvloeden, doordat je volledig van slag en diep geschokt bent als mensen je beledigen.”

Terug naar de bron: Philosophisch Politische Akademie
De basis van onze werkwijze wordt gevormd door de Socratische Methode die Leonard Nelson en Gustav Heckmann hebben ontwikkeld in en voor de Philosophisch Politische Akademie. Tijdens hun 'Tagungen' hebben wij de nodige scholing ontvangen. Elk jaar organiseren ze meermaals Socratische Gesprekken van een weekend of week lang. Daarnaast organiseren ze ook, samen met hun Engelse zusterorganisatie, The Society for the Furtherance of Critical Philosophy, regelmatig een internationale conferentie voor de wereldwijde gemeenschap van Socratici. Begin augustus is het weer zover en wij zullen daaraan verschillende bijdragen leveren. Pieter Mostert en Erik Boers begeleiden elk een tweedaags Socratisch Gesprek. Daarnaast zal Erik Boers in het conferentiegedeelte "Limits-Borders-Boundaries/Grenzen" een bijdrage verzorgen rond zijn proefschrift: over de grenzen van 'Philosophie-Dialog-Bildung'. Klik hier voor het programma.

Zwijgen en Spreken in het najaar
Peter van Hooft: "Zaterdag 9 maart jl. hebben we het vierde lustrum van Het Nieuwe Trivium gevierd. Een prachtige bijeenkomst van denkgenoten en geestverwanten. Een aantal van hen zijn ook met Erik en mij op retraite geweest, want de laatste jaren doen we dat vaker: samen met anderen. Het thema voor de komende lente-retraite is ‘eenvoud’ en dat bracht mij terug naar het begin. Toen we dat steeds ‘met z’n twee’ deden, en dat ook in alle eenvoud wilden doen. We mediteerden in sobere kloostercellen, in plaggenhutten, in observatieposten, in boerderijen tussen kraaiende hanen maar altijd in de natuur, met veel ruimte om te wandelen. Voor anderen was dit soms wat ‘te eenvoudig’. Daarom hebben we nu een middenweg gevonden in een eeuwenoud klooster, met een prachtige kloostertuin, waar het goed toeven is en waar we meditatief kunnen wandelen. Deze lente gaan we weer ‘op retraite’, met z’n tweeën naar een eenvoudige plek met heel veel vrije wandelruimte in een prachtige natuur. Veel meer wil ik er niet over zeggen. Erik zegt: “dan moet ik me er maar aan over geven”. En zo is dat. Ik haal hem op, breng hem er heen en dan gaan we weer 3 dagen samen Zwijgen en Spreken. Ter gelegenheid van het feit dat we dat nu al 20 jaar, twee keer per jaar, zo samen doen. En dat mag gevierd worden. Onze volgende retraite, in de herfst, zal weer open zijn. Een ieder die met ons wil Zwijgen en Spreken, wil mediteren en filosoferen, is welkom tijdens drie kloosterdagen". Deze vinden plaats van 24-25-26 oktober 2019 (met de mogelijkheid om op 23 oktober 's middags al aan te komen). Klik hier voor meer info.

Oktober 2019: 10 jarig bestaan Socratisch Café Eindhoven
In een ver verleden zijn wij ooit begonnen met een ‘Socratisch Café’ om deelnemers aan onze trainingen oefenruimte te bieden. We begonnen beneden in de werkkamer van Jos Kessels, Watergraafsmeer, ingericht door zijn oud-leerling Piet Hein Eek (die diezelfde kantoorinrichting terug heeft gekocht en tentoonstelt). Al snel zochten we een meer openbare ruimte: Café Witteveen, Eik en Linde, Hotel De Filosoof, Huize Lydia. Na verloop van tijd ontstonden er elders ook Socratische Café’s: Den Haag, Utrecht, Nijmegen, Zwolle. Inmiddels zijn het er een stuk of 18. Tien jaar geleden trok een cursist/opdrachtgever bij ons aan de bel, want die vond het vanuit Zuid-Limburg allemaal te ver rijden. Op diens initiatief zijn we in Eindhoven gestart. Ons eerste thema was: ‘identiteit’. Hoe actueel! Ook in Eindhoven hebben we al enkele locaties benut: na Galerie Van de Water zijn we beland in De Velosoof - af en toe maken we een uitstap naar een (ruime) kleedkamer van het Parktheater. Het Socratisch Café biedt maandelijks de gelegenheid om over een (levensbeschouwelijk) thema een goed gesprek te voeren en op eigen kracht na te denken: geen inleidingen of sprekers, zelf denken, samen met anderen denken, je eigen denken door anderen laten onderzoeken. Er heeft zich een vaste kern van ervaren gespreksleiders en stamgasten gevormd. Er schuiven altijd nieuwe mensen aan, jong en oud, gestudeerd en praktijkgeschoold. We hadden niet gedacht dat het zo'n vast gegeven zou worden in onze agenda. Wat een geestelijk en sociaal kapitaal! Klik hier voor het overzicht van Socratische Café's en hier voor aanmelding Eindhoven.

Jos Kessels benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau
Wij voelen ons vereerd door het heugelijke feit dat medeoprichter en inspirator van Het Nieuwe Trivium Jos Kessels eind januari is benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau, mede vanwege zijn baanbrekend werk in het Socratisch Gesprek en het filosoferen in organisaties. Klik hier voor een verwijzing naar de aanbeveling.

Deze nieuwsbrief verschijnt twee keer per jaar. U staat op de verzendlijst als contact van ons opleidingsinstituut. Als u wilt dat we u van de verzendlijst verwijderen klikt u hier. Heeft u vragen of opmerkingen? Mail dan naar info@hetnieuwetrivium.nl of bel met ons bureau: 06 - 46118982. U bent vrij deze nieuwsbrief door te sturen naar andere geïnteresseerden. Volg ons ook op twitter.

 

Postbus 490, 5600 AL Eindhoven | telefoon 06 - 4611 8982 | info@hetnieuwetrivium.nl |